صفحه اصلي روايتگر http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/TlM4eEwyaHZiV1VtTHlNakkwTnZiblJsYm5Rakl5TXYtdEpvWGNFV2J1dkElM2Q=/صفحه اصلي
اطلاعیه ها http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/Tnk4eEx6a21ORGNtTUNZd0lVMXZaR1ZzSmpFME9TOGpJeU5EYjI1MFpXNTBJeU1qTHclM2QlM2QtSFF0aVJzcm04WDglM2Q=/اطلاعیه ها
دريافت آثار http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/TVRJdk1TOHpOQ1kySmpBbU1DOGpJeU5EYjI1MFpXNTBJeU1qTHclM2QlM2QtTjl6NjNsNXNXekUlM2Q=/دريافت آثار
تماس با ما http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/TVRJdk1TOHpOQ1kwSmpBbU1DRkJjbU1tTUM4akl5TkRiMjUwWlc1MEl5TWpMdyUzZCUzZC1MVmhQMyUyZkFraWtZJTNk/تماس با ما
ورود به سيستم http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/TVRJdk1TODFOaVloUVhKakpqQWhZMkZ3ZEdOb1lUMTBjblZsSVdac1kzSmxZWFJsZFhObGNqMW1ZV3h6WlNGbWJISmxjMlYwY0dGemN6MW1ZV3h6WlNGMGFYUnNaVDNaaU5peDJZallyeURZcU5tSElOaXoyWXJZczlpcTJZVWhMeU1qSTBOdmJuUmxiblFqSXlNdi1VaTR3bjZkSHJKZyUzZA==/ورود به سيستم
ثبت نام http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/TVRJdk1TODFOeVloUVhKakpqQWhZMkZ3ZEdOb1lUMW1ZV3h6WlNGblpXNWxjbUYwYjNKd1lYTnpQV1poYkhObElYZGhkR1Z5YldGeWF6MW1ZV3h6WlNGMGFYUnNaVDNZcTlpbzJLb2cyWWJZcDltRklTOGpJeU5EYjI1MFpXNTBJeU1qTHclM2QlM2QtZ2UzbCUyZks2MTdCcyUzZA==/عضويت
فراموشي رمز عبور http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/TVRJdk1TODFPQ1loUVhKakpqQWhZMkZ3ZEdOb1lUMW1ZV3h6WlNGMGFYUnNaVDNaZ2RpeDJLZlpoZG1JMkxUWmlpRFlzZG1GMkxJZzJMbllxTm1JMkxFaEx5TWpJME52Ym5SbGJuUWpJeU12LSUyZkN2MEpreWQ3MmMlM2Q=/فراموشي رمز عبور
گنجينه راويان http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/Tmk4eEx6RTFPQ1l5TlNZd0x5TWpJME52Ym5SbGJuUWpJeU12LTZmQmFaeDBUTUxNJTNk/گنجينه راويان
راهيان نور http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/Tnk4eEx6RTFPQ1l5TmlZd0x5TWpJME52Ym5SbGJuUWpJeU12LXlyekZ1aFpJJTJiVzQlM2Q=/راهيان نور
ايثار و شهادت http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/TVRBdk1TOHhOVGdtTXpBbU1DOGpJeU5EYjI1MFpXNTBJeU1qTHclM2QlM2QtZnZoZTVTQjdYNjQlM2Q=/ايثار و شهادت
ويژه نامه http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/T0M4eEx6RTFPQ1l5TnlZd0x5TWpJME52Ym5SbGJuUWpJeU12LUZqOTg5cGNGJTJmb0UlM2Q=/ويژه نامه ها
رسانه هاي شهدايي http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/T1M4eEx6RTFPQ1l5T1NZd0x5TWpJME52Ym5SbGJuUWpJeU12LVUlMmJxMzRkTzRaTHclM2Q=/رسانه هاي شهدايي
نمايه ها http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/TVRFdk1TOHhOVGdtTXpFbU1DOGpJeU5EYjI1MFpXNTBJeU1qTHclM2QlM2QtRSUyZjhZNVBzSyUyYlY0JTNk/نمايه ها
پاسخ به شبهات http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/TVRVdk1TOHhOVGdtTWpnbU1DOGpJeU5EYjI1MFpXNTBJeU1qTHclM2QlM2QtbiUyYkhRVVolMmZhelg0JTNk/پاسخ به شبهات
صفحه اصلي http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/THpFdmFHOXRaU1l2SXlNalEyOXVkR1Z1ZENNakl5OCUzZC1KcGh0T3JieUZZMCUzZA==/صفحه اصلي
ارتباط با ما http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/THpFdlkyOXVkR0ZqZEhWekpqUW1NQ1l3SVVGeVl5WXdMeU1qSTBOdmJuUmxiblFqSXlNdi1qcm5hRzUxZ1RuYyUzZA==/ارتباط با ما
درباره ما http://www.ravayatgar.org/http://www.ravayatgar.org/fa/THpFdlkyOXVkR1Z1ZEdkeWIzVndiR2x6ZENZek15WXdKakFoUVhKakpqQXZJeU1qUTI5dWRHVnVkQ01qSXk4JTNkLWcycmcwTThlVDN3JTNk/درباره ما
پايگاه تخصصي راويان|روايتگر - سردشت هنوز سرفه می کند
لطفا صبر کنید
Alternate content if Flash is not supported

صفحه اصلي>ايثار و شهادت>خاطرات موضوعي>ساير موضوعات
نويسنده: ravayat
امتياز به مطلب:
0.0 (0)
/0
1394/12/11
بازديد: 5683
سردشت هنوز سرفه می کند

سردشت هنوز سرفه می کند

سردشت هنوز سرفه می کند



این روزها حادثه سردشت بیست و هشت ساله می شود اما هنوز داغ سوزناک بمباران شیمیایی سردشت و مردم بی گناه این شهر تازه است.

سردشت هنوز سرفه می کند

بیست و هشت سال از بمباران شیمیایی شهر سردشت می گذرد اما هنوز هم آثار مخربش به جا مانده است، حتی می گویند ممکن است تا پنجاه سال دیگر هم تاثیرات این فاجعه شیمیایی بر سطح شهر سایه بیندازد. اما مردم این شهر سال ها است که با این اتفاق کنار آمده اند و در کنار سرفه های هر روزه شان زندگی روزمره را پی می گیرند.

شهر اسب ها

شهر درد دارد ولی لبخند از روی صورت مردم محو نمی شود. حتی شیب های ۴۵ درجه ای خیابان ها هم باعث نمی شود غم به دل های این مردم سرازیر شود. هر جای شهر که دست تکان بدهی تاکسی جلوی پایت ترمز می کند.

نیازی نیست نگران این باشید که با راننده هم مسیر هستید یا خیر. اینجا تاکسی در اختیارتان است و مسیر تاکسی دقیقا جایی است که شما می روید حتی اگر نیاز به سر و ته کردن ماشین در شلوغی بعدازظهر باشد. کرایه تاکسی ها برای هرجای شهر هزار تومان است.

کاری هم به تعداد سرنشینان ندارند و مانند نیویورک دربست حساب می کنند. زبان کردی به جز اعداد به صورت کامل از فارسی جدا است. مردم سردشت به شدت به روی زبان شان تعصب دارند و تا وقتی مجبور نشوند از کلمات فارسی استفاده نمی کنند با این حال در برخورد با مهمانان غیرکردشان اغماض می کنند و تا وقتی کارتان راه بیفتد فارسی حرف می زنند.

خط کردی هم با اینکه از حروف فارسی بهره می برد ولی اعراب گذاری عجیبش باعث می شود چیزی از متون روی کاغذ متوجه نشوید. به هرجای سردشت که نگاه بکنید نشانی از اسب سفید به چشم می خورد. از مجسمه هایی در ابعاد واقعی در میدان ها تا نقاشی های دیواری. اینجا همگی به این حیوان نجیب ارادت خاصی دارند.

میدان اسب و دو سه تا پیچ را که رد کنیم به سرچشمه می رسیم، محل اصابت یکی از بمب های شیمیایی. می گویند هنوز هم آثار بمباران مانده است ولی ازدحام جمعیت به قدری زیاد است که خود میدان هم به سختی دیده می شود.
سردشت هنوز سرفه می کند

سردشت را فراموش نکنید

پیرمردی زیر سایه درختان میدان سرچشمه ایستاده و چشم به ناکجا دوخته است. قد نسبتا کوتاهی دارد و با اینکه گرد پیری مدت ها پیش موهایش را سپید کرده ولی قامتش هم چنان استوار است و خم به ابرو نمی آورد. یک دستش را در جیب لباس طوسی اش کرده و دست دیگرش پر شال کمرش را گرفته. صورتش را تازه اصلاح کرده اما سبیل جزء جدانشدنی چهره مردان کرد است. چهره اش مصمم است ولی در پس نگاهش غم بزرگی نهفته است. فارسی را به سختی صحبت می کند و در ادای تمام کلمات غلظت لهجه کردی حس می شود. به شرطی گپ می زند که نه عکسی بگیریم و نه اسمش را بپرسیم. «من یکی از هزاران شیمیایی این شهرم. فرقی نمی کند چه کسی این حرف ها را به زبان می آورد، ما همه یک درد داریم و من از درد همه می گویم نه فقط خودم.»

پیرمرد از درد شهر می گوید که سال ها است جزوی از زندگی طبیعی شان شده و انگار بدون آن چیزی کم دارند. «مردم این شهر صبوری کردند. بیست و هشت سال است که مواد شیمیایی در پوست و گوشت این شهر وجود دارد و کسی صدای مان را نمی شنود. سرفه کردن اینجا یک اتفاق طبیعی است. زخم جسم مان گاهی خوب می شود و با تغییر فصل دوباره بدتر از قبل سراغ مان می آید. چه شب هایی که تا صبح پلک روی هم نگذاشتیم و از درد و سوزش و سرفه به زمین چنگ زدیم.» اشک در چشمان پیرمرد حلقه زده است ولی چیزی از ابهتش نکاسته است.

با گذشت این همه سال بازهم یادآوری خاطرات سیاه آن روزها بغض به گلویش می اندازد. «درست مثل امروز هوا خیلی گرم بود و آفتاب مستقیم به سرمان می تابید. با این حال مردم مشغول کار بودند و بچه ها که تازه مدرسه شان تعطیل شده بود در کوچه و خیابان بازی می کردند. سردشت شهر مرزی مهمی است و هواپیماهای عراقی هرازگاهی اینجا را بمباران می کردند. یک روز بعد از ظهر صدای هواپیما در شهر پیچید و مردم به سمت پناهگاه ها رفتند. معمولا از سردشت عبور می کردند ولی آن دفعه بمب های شان را در شهر خالی کردند. دود غلیظ بمباران به هوا بلند شد و صدای جیغ و داد مردم در شهر پیچید. همه فکر می کردند بازهم یکی از بمباران های معمولی است ولی بوی تندی شبیه بوی سیر باعث شد کسانی که واردتر بودند داد بزنند که بمب شیمیایی زده اند. از قبل چیزهایی در مورد «ش.م.ر» گفته بودند، برای همین فورا دستمال خیسی جلوی دهان مان گرفتیم و سعی کردیم به کسانی که مجروح شده اند کمک کنیم. من رفتم {میدان} سرچشمه جایی که یکی از بمب ها خورده بود. اوضاع بدی بود. صدای جیغ بچه ها و ناله بزرگ ترها هنوز در سرم می پیچد. بعضی ها که نزدیک محل بمباران بودند روی زمین افتاده بودند و بدن‌های شان سرخ شده و تاول زده بود. هر کس سر پا بود به باقی کمک می کرد. بعضی آب روی مردم می ریختند تا اثر شیمیایی کمتر شود بعضی ها هم مثل من سعی داشتیم منطقه را تخلیه کنیم که خودمان هم درگیر شدیم.»
بیست و هشت سال از بمباران شیمیایی شهر سردشت می گذرد اما هنوز هم آثار مخربش به جا مانده است، حتی می گویند ممکن است تا پنجاه سال دیگر هم تاثیرات این فاجعه شیمیایی بر سطح شهر سایه بیندازد. اما مردم این شهر سال ها است که با این اتفاق کنار آمده اند و در کنار سرفه های هر روزه شان زندگی روزمره را پی می گیرند.

«چند ساعت تنها صدایی که در شهر شنیده می شد صدای سرفه بود و ناله. تعداد زیادی از مردم همان ابتدا کار شهید شدند. پوست زنده ها هم سرخ و سیاه شده بود و تمام تن مردم خارش گرفته بود و مدام استفراغ خونی می کردند. من و خیلی های دیگر کوری موقتی پیدا کردیم و تا زمانی که درمان نشدیم اصلا نمی دیدیم.»

جزئیات فاجعه برایش آزار دهنده است و بحث گذشته را به حال تغییر می دهد. «مردم سردشت مدت ها است با این زخم های جسمی-روحی دست و پنجه نرم می کنند. فشار عصبی گازهای شیمیایی نه تنها مایی که آن روز بوده ایم بلکه تا سه نسل بعد از ما را تحت تاثیر قرار می دهد و بچه های بی گناهی که امروز به دنیا می آیند هم از درد ما بی نصیب نمانده اند. ما فقط تقاضا داریم مردم این شهر و رشادت های شان را فراموش نکنید.»

سردشت هنوز سرفه می کند

«فرشته فهیمی» سی و سه سال پیش در سردشت به دنیا آمده اما زمان بمباران در شهر مهاباد زندگی می کرده است.10 سال قبل به شهر زادگاهش باز می گردد و همینجا ازدواج می کند و بچه دار می شود. همسر و چند تن از اقوام فهیمی از تبعات بمباران شیمیایی رنج می برند و زندگی سختی دارند. «من اصالتا سردشتی هستم. خیلی از نزدیکانم شیمیایی هستند. این سالگرد بمباران شیمیایی برای مردم سردشت خیلی مهم است یعنی هنوز زخم ها و شهیدانشان تازه هستند. ما هر سال از این مراسم و سالگرد استقبال می کنیم.»
سردشت هنوز سرفه می کند

همین موضوع باعث می شود فهیمی که اولین کلاس نقاشی سردشت را راه اندازی کرده به فکر نقاشی کشیدن از شهیدان و جانبازان این فاجعه بیفتد. «تقریبا ۱۵ سال می شود که نقاشی می کنم ولی ۷ سال است که آموزشگاه دارم و در همین سردشت تدریس می کنم. یک روز با خودم فکر کردم و تصمیم گرفتم بخاطر کمبود عکس هایی که از این حادثه، شهیدان و زخمی ها داریم تعدادی را با نقاشی کپی کنم. ولی بعد تصمیم گرفتم آنچه با روحیات و در دل خودم وجود دارد را به تصویر بکشم و نقاشی ها ارتباط مستقیمی با عکس های باقی مانده نداشته باشند. بیشتر این نقاشی ها حالت توصیفی دارند یعنی برگرفته از حس درونی و تصورات خودم از شیمیایی ها هستند.» بسیاری از مردم شهر شیمیایی هستند و از اینکه یک نفر برای نشان دادن مظلومیت شان این قدر تلاش می کند، لذت می برند. «همه از این کارها دیدن می کنند هم افراد شیمیایی هم غیر شیمیایی. البته به طور کلی همه در این شهر شیمیایی هستند چون تاثیر آن قدر زیاد بوده است که به حالت عصبی روی همه ی افراد تاثیر خود را گذاشته است و می گویند تا ۵۰ سال این آثار ماندگار است. این تاثیر بر فرزند من هم بوده است. همسر من سردشتی است و این تاثیر بر روی بچه های من هم باقی مانده است. آثار عصبی خیلی شدید است و مردم آرامش ندارند. مشکل تنفسی هم یکی دیگر از مشکلات رایج است. شاید زخم ظاهری شان خوب شده باشد اما از درون مشکلات زیادی دارند و فکر می کنم تا وقتی زنده اند با این مشکلات درگیر هستند. انتظار داریم مسئولین کمک کنند. وقتی جوانانی هستند که با دل و جان کار می کنند و نسلی هستند که آن روزها نبوده اند و این روزها کار می کنند و هستند از آنها پشتیبانی کنند و کوتاهی نکنند. ما ده نفر داشتیم که از بانه تا اینجا پیاده آمده اند و باید از آنها تقدیر شود.»

گمرک را آزاد کنید

«هریش» پنج سال پس از بمباران به دنیا آمده است. مثل اکثر جوان های هم شهری اش آفتاب سوخته است. دیپلمش را که گرفته مشغول کار در سوپر مارکت شده تا کمک خرج خانواده باشد. هریش به آینده شهر امیدوار است به شرط اینکه مسئولان هوای شهر را داشته باشند. «اگه مرز گمرکی کله رسمی بشه ما هم مثل بانه آباد می شیم. دیگه نیازی نیست هرچی می خوایم دو ساعت بکوبیم تا شهرهای دیگه بریم و برگردیم. اگه مرز باز بشه کلی هم آدم میاد سردشت و شهر جون می گیره.»


بخش فرهنگ پایداری تبیان
برچسب ها:

ارسال نظر
یادداشتی ثبت نشده است.
ارسال نظر
نــــام:
پست الکترونیکی:
متن یادداشت :